Het zal u niet ontgaan zijn dat er veel onrust en zorg is ontstaan bij de binnenvaart aangaande vergiftiging door een lading vanuit een zeeboot geladen in diverse binnenvaartschepen. De ASV ontving (via de ASV-denktank) van de man van het schippersechtpaar met vergiftigingsverschijnselen een heel verontrustend bericht: Men lag op intensive care door rattengif in de lading zonnebloempellets. Toen we hoorden dat deze schipper ook contact gezocht had met een vakweekblad (de Schuttevaer) die (naar men ons meldde) er geen aandacht aan wilde schenken, besloot de ASV dat wij hier dan maar stappen in moesten zetten. Omdat er al enige tijd verstreken was en de er duidelijkheid moest zijn over deze zaak, heeft de ASV het volgende bericht op facebook gezet: “Nadat dinsdagavond binnenvaartschepen uit een zeeboot sunpellets hebben geladen, is de bemanning onwel geworden. Er is 15 ppm fosfaat (rattengif) gemeten in een lading waar dit maar 0,2 ppm zou mogen zijn. De bemanning heeft hier heel wat uren in rondgelopen en diverse personen zijn hierdoor in het ziekenhuis terecht gekomen met zeer ernstige gevolgen. De mensen hebben hartklachten, zijn op de IC terecht gekomen en iemand wordt zelfs in coma gehouden. Nu ligt een van de schepen met gifvlaggen aan de den buiten Vreeswijk. Het lijkt ons van groot belang dat schippers hiervan op de hoogte zijn.” Vervolgens heeft de ASV contact gezocht met de pers en u zult gemerkt hebben dat dit opgepikt is.
“Onwel” was een understatement. De man lag met zware hartklachten in het ziekenhuis en ook organen werkten niet meer goed. De vrouw lag in coma, toen hij vanuit het ziekenhuis aan collega’s een berichtje stuurde om te laten weten wat er gebeurd was. Dat bericht heeft de ASV gebruikt, omdat we wisten dat dit uit eerste hand was. De situatie van de slachtoffers was bijzonder ernstig. We hoorden dat de situatie van de man verslechterde en mevrouw de Waardt werd overgebracht naar het UMC en geopereerd. Vanessa lag in coma aan een hart-long machine. Andre lag aan een soort dialyse machine om bloed te reinigen. Wij zoeken zelf geen contact met de slachtoffers, omdat we denken dat dat niet gepast is, maar gelukkig werden we op de hoogte gehouden door familie van de betrokkenen en waren zodoende snel op de hoogte toen na Andre de Waardt ook Vanessa naar huis mocht, wonder boven wonder.
Inmiddels horen wij veel verhalen: mensen die weten van eerdere gevallen waarbij men, na doodziek in een ziekenhuis geholpen te zijn, de rest van het leven met grote orgaanproblemen te kampen heeft. Wij horen ook dat op (gezondheids)klachten men geen metingen wilden uitvoeren, dus bewijzen kan men dan niets (maar als de arts vraagt “bent u met rattengif in aanraking gekomen?”, dan lijkt hier iets vergelijkbaars aan de hand te zijn).
Wij weten ook dat dit gif heel verstrekkende gevolgen kan hebben voor de gezondheid. Vanuit ervaringen van collega’s blijkt dat de orgaanschade onherstelbaar kan zijn. Naast de dramatische persoonlijke omstandigheden nu, is het ook zo dat dit middel een uitwerking heeft op koper. Dat betekent dat alle kleinere verbindingen in apparatuur onbetrouwbaar worden. Ook dat kan aan boord natuurlijk extreme gevolgen hebben, die nu niet te overzien zijn.
Er wordt natuurlijk ook gespeculeerd wat er nu precies zo fout gegaan kan zijn. Het kan zijn dat er “zakjes” met deze gif in de lading (tegen ongedierte) van het zeeschip niet kapot zijn gegaan en in zijn geheel in het binnenvaartschip terechtgekomen zijn. Als ze daar alsnog kapot zijn gegaan, heeft de mist (het spul reageert op vocht) de zaak nog verergerd. Anderen stellen dat ze weten dat bij zeeschepen uit bepaalde landen een soort tabletten in de lading geschoten wordt en dat daar vaak iets bij fout gaat (Men spreekt over lading uit de Oekraïne, maar men wil zich niet kenbaar maken, helaas).
We horen dat het zeeschip al geruime tijd heeft gelegen zonder te lossen, omdat de gasmetingen een te hoge concentratie uitwezen. Men zou dus extra alert moeten zijn geweest. Waar wij een probleem mee hebben, is dat de schippers niet/ te laat op de hoogte zijn gesteld van de omstandigheden/de situatie. Zelfs nadat het door de ASV aan de grote klok gehangen is, is er een bericht uitgegaan van de bevrachter (NPRC) die opriep tot “terughoudendheid”. Daar leek het ons niet meer het moment voor. De 2 slachtoffers die er het ernstigst aan toe waren, hebben nota bene 18 uur in deze lucht doorgebracht waarbij men ieder kwartier moest overgeven. Had men iets van een waarschuwing gekregen, dan had men wellicht NIET gedacht aan koolmonoxidevergiftiging zoals nu het geval was en eerder ingegrepen. Ook is het een probleem dat de schippers niet zelf kunnen controleren hoe het met de lading gesteld is, zelfs nadat het echtpaar van boord gehaald is (horen wij) wil de verlader geen meetapparaten meegeven aan de betreffende schepen, omdat dat “te duur” zou zijn (800,- per apparaat horen wij). De “gasdokter” bij het schip Vectare had namelijk geopperd, dat het goed zou zijn dat de schepen waar een verhoogde waarde gemeten is gedurende de rest van de reis een detectiemeter aan boord zouden hebben.
In het verleden is veevoer door sommige bedrijven als afvalputje gebruikt; er werd zelfs asbest door veevoeders vermengd. Wij gaan ervan uit dat dit niet meer voorkomt, maar we weten allemaal nog dat enkele jaren geleden bleek dat beendermeel door diervoeder verwerkt werd, niet door schippers natuurlijk, maar met enorme gevolgen zoals u wellicht nog wel weet. Daardoor worden schippers nu onderworpen aan GMP+ keuringen die, vraag het de GMP-controleurs in Frankrijk, nergens op slaan en heel duur zijn. Dat betekent dat men iedere 2 jaar alle papieren moet laten zien om aan te tonen dat voor elke reis het schip schoon en droog was. Maar de binnenvaartschipper gooit dat gif echt niet in het ruim. En als er voor iedere reis gecontroleerd is of het ruim van een binnenvaartschip schoon en droog is, waarom dan die poespas van papieren die een hoop geld kosten? Tegelijkertijd wordt de schipper blootgesteld aan zaken, waar wij geen enkele controle over hebben. Dit moet anders kunnen.
Vanuit diverse politieke partijen hebben de schippers ondersteunende woorden gehoord en daarvoor onze dank. Het feit dat dit zo groot en snel wordt opgepikt, zal alle betrokkenen veel goed doen. Daarvoor wil ik u namens de schippers in de binnenvaart hartelijk danken.
Meer dan tien binnenvaartschepen hadden uit een zeeschip (de SMART onder Liberiaanse vlag varend hebben wij vernomen) in de Amsterdamse haven zonnebloemschrootpellets geladen en ondervonden problemen met giftige gassen uit de lading. Eén schippersechtpaar is opgenomen op de intensive care van een ziekenhuis. Hun toestand was buitengewoon zorgelijk. Daarop moesten ook andere varenden, op last van Rijkswaterstaat of de Inspectie ILenT, hun schip verlaten. Sommige schippers hadden zelf al een veilig heenkomen gezocht aan de wal, nadat ze zich ’niet helemaal lekker’ voelden. Een enkeling is alweer leeg of er bleek na een gasmeting niets aan de hand. Alle schepen hadden geladen uit een zeeschip in opdracht van Peterson.
Op sociale media werd er veel zorg geuit over het schippersechtpaar dat in het ziekenhuis was opgenomen. Vanuit de betreffende schipper werd gecommuniceerd, dat er een gemeten gasconcentratie was van 15 ppm fosfine, aangeduid als ‘rattengif’, waar dat maar 0,2 ppm mag zijn. De Inspectie SZW (Arbeidsinspectie) zou de zaak hoog oppakken, lazen wij in “de Schuttevaer”, maar verder hebben wij daar nog niets over gehoord. Ook lazen we in de Schuttevaer dat bij GMP+ International, een certificatieschema voor de keten van gezonde diervoeders, volgens een woordvoerder geen melding gedaan zou zijn over problemen met de lading zonnebloemschrootpellets. Tot zover….
